آخرین قمار نتانیاهو درباره ایران پیش از خروج از قدرت تصمیمی که همه‌چیز را تغییر می‌دهد

تلویزیون دولتی اسرائیل، کان مدعی شد که کابینه امنیتی اسرائیل به ارتش دستور داده است تا آمادگی خود را برای حمله احتمالی به ایران افزایش دهد. به گزارش فرارو به نقل از آناتولی، این تلویزیون مدعی شد: دستورالعمل‌های صادر شده توسط کابینه امنیتی به ارتش اسرائیل می‌تواند آن را به سمت انجام فعالیت‌هایی سوق دهد که می‌تواند باعث جنگ شود. کان مدعی شد که این دستورالعمل‌ها پس از آن علنی شد که گادی آیزنکوت، رهبر حزب یاشار، بیانیه‌ای صادر کرد و از بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر موقت، خواست تا از عملیات نظامی غیرضروری تا زمان تشکیل دولت بعدی خودداری کند.

این تلویزیون افزود که کابینه امنیتی آخرین بار در ۵ اکتبر - چند هفته قبل از انتخابات قانونگذاری ۲۷ اکتبر - به‌صورت حضوری تشکیل جلسه داد. روزنامه یدیعوت آحارونوت اسرائیل گزارش داد که قرار است کابینه روز یکشنبه تشکیل جلسه دهد. آیزنکوت در بیانیه خود در پلتفرم رسانه اجتماعی آمریکایی ایکس، روز گذشته نسبت به استقرار نیروهای امنیتی بدون تهدید مستقیم و فوری که نیاز به اقدام فوری دارد، هشدار داد و گفت که این امر می‌تواند عواقب مخربی برای دموکراسی اسرائیل و اعتماد عمومی به نهادهای دولتی داشته باشد.

او از نتانیاهو خواست که خویشتنداری کند و از قرار دادن روسای امنیتی در یک دوراهی قانون اساسی در مورد اینکه از کدام دستورات پیروی کنند، خودداری کند. این هشدار پس از گزارشی در روز سه‌شنبه از کانال ۱۲ مبنی بر اختلاف دوباره نتانیاهو و ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش، بر سر اقدام احتمالی علیه ایران منتشر شد. به گفته این کانال، زمیر گام‌هایی را که نتانیاهو دنبال می‌کرد، نابخردانه و محتمل برای ایجاد درگیری در زمانی دانست که نیاز به احتیاط دارد، به ویژه با توجه به اینکه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، هیچ تمایلی به ورود به یک درگیری دیگر نشان نداد.

گلوبال ۲۱ نیز اعلام کرد که در حال حاضر، تنها مانع واقعی بر سر راه نتانیاهو، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، سپهبد ایال ضمیر است که بار دیگر در جلسات محرمانه با این اقدامات مخالفت کرده است. ارزیابی ضمیر کاملاً عمل‌گرایانه است: با توجه به‌عدم قطعیت سیاسی در داخل اسرائیل و فقدان حمایت آمریکا، انجام یک حمله در مقطع کنونی، اقدامی نسنجیده است. او پیش از هرگونه جابه‌جایی نیرو برای عملیاتی که می‌تواند منجر به ازسرگیری جنگ شود، خواستار بحث‌های عمیق و صدور دستورات رسمی و مکتوب با پشتوانه حقوقی محکم شده است؛ درخواستی که شکاف میان فرماندهی نظامی و کابینه سیاسی را به‌وضوح آشکار کرد.

در ساختار سلسله‌مراتب اسرائیل، رئیس ستاد کل ارتش تحت امر دولت غیرنظامی است و موظف به اجرای دستورات قانونی می‌باشد؛ با این حال، او تنها در صورتی ملزم به اجرای حمله‌ای است که منجر به آغاز جنگ شود که رهبری سیاسی، تشریفات دقیق رسمی و قانونی را به‌طور کامل رعایت کرده باشد. در پی این مخالفت، نتانیاهو بار دیگر به ترامپ فشار آورد. به گزارش وب‌سایت خبری اسرائیلی «وای‌نت» (Ynet)، این دو نفر آخر هفته گذشته گفت‌وگوی تلفنی بسیار پرتنشی داشتند، زیرا ترامپ در حالی که مشغول مذاکره با ایران است، از ازسرگیری بمباران‌ها خودداری می‌کند.

البته مشخص است که هیچ مذاکره سازنده‌ای در جریان نیست، چرا که ترامپ صرفاً بر روی خفه‌کردن اقتصاد تهران حساب باز کرده است. ترامپ در اظهاراتی در تاریخ ۱۰ نوامبر ادعا کرد که به درخواست همسایگان ایران — یعنی عربستان سعودی، قطر و امارات متحده عربی — از انجام حملات جدید خودداری کرده است؛ چرا که این کشورها نگران ویرانی‌های اقتصادی بیشتر و مسدود شدن تنگه هرمز هستند. با بررسی دقیق‌تر برنامه‌های نتانیاهو، مشخص می‌شود که رویکرد او ترکیبی است از تلاش برای بقای سیاسی در داخل و اقدامی حساب‌شده برای کشاندن دوباره ایالات متحده به میدان جنگ.

نکته قابل‌توجه این است که او پیش‌تر در دو نوبت، بدون دریافت چراغ سبز از سوی ترامپ، مقدمات انجام حملاتی را فراهم کرده بود. به نوشته روزنامه «تایمز اسرائیل»، نتانیاهو قصد داشت در تاریخ ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ حمله‌ای گسترده علیه تأسیسات هسته‌ای و زیرساخت‌های ایران انجام دهد، اما تنها زمانی از این تصمیم عقب‌نشینی کرد که با مخالفت مستقیم ترامپ مواجه شد. کانال ۱۲ اسرائیل همچنین گزارش داد که نتانیاهو و رومن گافمن، رئیس موساد، در آستانه انتخابات ۲۷ اکتبر، بدون تأیید سایر روسای امنیتی، اقدام یکجانبه دیگری را آماده کردند.

آن عملیات تنها به این دلیل لغو شد که یک نقص فنی به واشنگتن هشدار داد و واشنگتن برای جلوگیری از آن مداخله کرد. از نظر نظامی، این دیوانگی کامل است. اسرائیل فاقد تانکرهای سوخت‌گیری هوایی مورد نیاز برای ادامه یک کمپین بمباران گسترده است و به سادگی مهمات دفاعی یا تهاجمی کافی برای بیش از پنج روز جنگ شدید در اختیار ندارد.

محاسبه سیاسی پشت این موضوع ساده است. نتانیاهو پس از از دست دادن اکثریت خود در انتخابات پارلمانی ۲۷ اکتبر، صرفاً به‌صورت موقت حکومت می‌کند، در حالی که گادی آیزنکوت، رهبر مخالفان، سعی می‌کند ائتلاف جدیدی را تحت فرمان رئیس جمهور اسحاق هرتزوگ تشکیل دهد. او از نتانیاهو حمایت کرد اما تعداد کرسی‌های نخست وزیر از ۶۸ به ۵۳ سقوط کرده و پس از آن نیز ۷ کرسی حزب یهودیت توراتی از ائتلاف کاسته شده و حالا بی‌بی ۴۶ کرسی در اختیار دارد.

آویگدور لیبرمن، رهبر حزب «اسرائیل خانه ما» و عضو بلوک اپوزیسیون، گفت که دولت موقت نخست‌وزیر نباید «تصمیماتی بگیرد که می‌تواند اسرائیل را بدون نظارت پارلمان و بدون توافق کامل همه مقامات امنیتی به جنگ بکشاند». در ماه مه 2021، چند هفته پس از آنکه حزب او کرسی‌هایی را در انتخابات قانونگذاری از دست داد و در حالی که مذاکرات برای تشکیل دولت جدید در جریان بود، نخست‌وزیر جنگ 11 روزه‌ای را در غزه آغاز کرد که حداقل 260 نفر را در منطقه محصور فلسطینی کشت.