دیپلماسی فعال در حوزه انرژی؛‌ دیدارهای دو و سه‌جانبه سرپرست وزارت نفت در مسکو

حمید بورد دوشنبه در جمع خبرنگاران در حاشیه بیست‌وهشتمین نشست وزیران نفت و انرژی کشورهای عضو مجمع کشورهای صادرکننده گاز (جی‌ئی‌سی‌اف) در مسکو افزود: علاوه بر طرح‌های مشترک کنونی در زمینه سرمایه‌گذاری روسیه در توسعه میادین نفتی ایران، پیشنهادهایی را در راستای توسعه همکاری‌ها در این عرصه به این کشور ارائه کرده‌ایم و شاهد تبادل حامل‌های انرژی خواهیم بود. سرپرست وزارت نفت در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت تقویت همکاری کشورهای عضو مجمع کشورهای صادرکننده گاز گفت: این همکاری‌ها می‌تواند به جلوگیری از جنگ‌ها و فشارهای بین‌المللی که امنیت انرژی جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهند، کمک کند. بورد با اشاره به سخنرانی خود در این نشست و ارائه پیشنهادهای ایران تصریح کرد: پیشنهادهای سازنده‌ای در زمینه سرمایه‌گذاری مشترک، انتقال فناوری و تبادل تجربیات میان کشورهای عضو ارائه کردیم که با استقبال خوبی روبه‌رو شد.

وی با اشاره به تبیین جنایت‌های آمریکا و رژیم صهیونیستی در تجاوز نظامی به کشورمان و آسیب‌ به زیرساخت‌ها اظهار داشت: متجاوزان با اقدامات خود، امنیت انرژی را در جهان به خطر انداختند. سرپرست وزارت نفت گفت: تقویت پیوند و همکاری کشورهای صادرکننده گاز بر اساس اصول مشترک، مفاد اساسنامه مجمع و اعتقاد به همکاری همه‌جانبه، زمینه تقویت امنیت انرژی در جهان را فراهم خواهد کرد. بیست‌وهشتمین نشست وزیران مجمع کشورهای صادرکننده گاز امروز (دوشنبه) با حضور حمید بورد سرپرست وزارت نفت و وزیران نفت و انرژی دیگر کشورهای عضو و ناظر این مجمع در مسکو برگزار شد.

هشتمین نشست سران این مجمع فردا سه‌شنبه با حضور سران این کشورها از جمله مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران در مسکو برگزار خواهد شد. مجمع کشورهای صادرکننده گاز فرصتی بین‌دولتی برای گفت‌وگو و هماهنگی میان کشورهای تولیدکننده و صادرکننده گاز طبیعی است. نشست‌های سران و وزیران این مجمع با هدف تبادل دیدگاه‌ها درباره تحولات بازارهای گاز، چشم‌انداز عرضه و تقاضا، امنیت انرژی و جایگاه گاز طبیعی در ترکیب انرژی جهان برگزار می‌شود.

همکاری در زمینه توسعه بازار گاز طبیعی، بررسی روندهای صنعت گاز طبیعی مایع‌شده (ال‌ان‌جی) و ارزیابی نیازهای سرمایه‌گذاری برای پاسخ‌گویی به تقاضای آینده نیز از موضوع‌های مورد توجه این مجمع است. شست سران کشورهای عضو مجمع کشورهای صادرکننده گاز هر دو سال یک بار برگزار می‌شود، نخستین نشست سران این مجمع در سال ۲۰۱۱ در دوحه قطر برگزار شد و پس از آن، مسکو در سال ۲۰۱۳، تهران در سال ۲۰۱۵، سانتاکروز بولیوی در سال ۲۰۱۷، مالابو گینه استوایی در سال ۲۰۱۹، دوحه در سال ۲۰۲۲ و الجزیره در سال ۲۰۲۴ میزبان دوره‌های بعدی این نشست بودند. این مجمع همچنین از زمان تأسیس تاکنون ۲۷ نشست در سطح وزیران برگزار کرده است.

الجزایر، بولیوی، مصر، گینه استوایی، ایران، لیبی، نیجریه، قطر، روسیه، ترینیداد و توباگو، امارات متحده عربی و ونزوئلا ۱۲ عضو اصلی این مجمع هستند. آنگولا، جمهوری آذربایجان، عراق، مالزی، موریتانی، موزامبیک، پرو و سنگال نیز کشورهای ناظر آن هستند. نشست سران کشورهای عضو مجمع کشورهای صادرکننده گاز هر دو سال یک بار برگزار می‌شود.

نخستین نشست سران این مجمع در سال ۲۰۱۱ در دوحه قطر برگزار شد و پس از آن، مسکو در سال ۲۰۱۳، تهران در سال ۲۰۱۵، سانتاکروز بولیوی در سال ۲۰۱۷، مالابو گینه استوایی در سال ۲۰۱۹، دوحه در سال ۲۰۲۲ و الجزیره در سال ۲۰۲۴ میزبان دوره‌های بعدی این نشست بودند. این مجمع ۱۲ عضو اصلی شامل الجزایر، بولیوی، مصر، گینه استوایی، ایران، لیبی، نیجریه، قطر، روسیه، ترینیداد و توباگو، امارات متحده عربی و ونزوئلا دارد. بر اساس آمارهای اعلام‌شده، کشورهای عضو درمجموع حدود ۷۰ درصد ذخایر اثبات‌شده گاز طبیعی جهان، ۳۸ درصد تولید تجاری گاز و ۴۲ درصد صادرات گاز جهان را در اختیار دارند.

سهم این کشورها از صادرات گاز طبیعی مایع‌شده نیز حدود ۴۷ درصد برآورد شده است. نوزدهمین کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی ایران و روسیه، در بهمن ۱۴۰۴ در مرکز همایش‌های بین‌المللی شرکت ملی نفت ایران (کوشک) برگزار و طیف وسیعی از مسائل مانند تکمیل کریدور بین‌المللی شمال - جنوب، انتقال گاز از روسیه به ایران و توسعه همکاری‌ها در حوزه صنایع فضایی، انرژی هسته‌ای، تجاری و اقتصادی، مالی و بانکی، گمرک، صنعت و معدن، کشاورزی، بهداشت، فرهنگی و گردشگری، علمی و فناوری بررسی شد و نتایج این مذاکرات در قالب سند کمیسیون مشترک تدوین و به امضای وزیران دو کشور رسید. «بورد»، سرگئی تسیویلیف وزیر انرژی روسیه و پرویز شهبازوف وزیر انرژی جمهوری آذربایجان راه‌های توسعه همکاری‌های سه‌جانبه تهران، مسکو و باکو، تبادل نظر کرد.

سرپرست وزارت نفت در این دیدار با اشاره به تجربه بالای ایران در توسعه میدان‌های نفت و گاز و احداث پالایشگاهای نفتی و گازی، گفت: مهندسان و متخصصان ایرانی به‌دلیل کار در شرایط سخت تجربه بسیار بالایی دارند به گونه‌ای که بیش از ۷۰ تا ۸۰ درصد از تجهیزات مورد نیاز در ساخت پالایشگاه و فعالیت‌ها در بخش‌ بالادست صنایع نفت و گاز به همت سازندگان ایرانی تولید می‌شود.