جاماندگی بورس از طلا و ارز؛ ظرفیت رشد شاخص همچنان بالاست

سُرور قاراخانی در گفت وگو با خبرنگار اقتصادی ایرنا درباره روند شاخص بورس تهران در هفته های اخیر و فراز و نشیب های آن اظهار داشت: شاخص کل و ارزش سهام بورس ایران نسبت به نرخ ارز، بهای اونس جهانی طلا و حتی از نرخ طلای داخلی بسیار عقب مانده و همچنان سهم‌های با پتانسیل بالا در بازار سرمایه وجود دارد که هنوز این جاماندگی را جبران نکرده‌اند. وی درباره تأثیر اتفاقات اقتصادی بین‌المللی مانند تغییرات نرخ بهره یا نرخ بازده اوراق قرضه بانک‌های مرکزی دیگر کشورها بر بازار سهام ایران نیز گفت: بازار سهام ایران تحت تأثیر مجوعه‌ای از متغیرهای سیاسی - اقتصادی - بین‌المللی قرار دارد و برای تحلیل بازار سهام نمی‌توان تنها به شاخص کل یا اتفاقات داخلی بسنده کرد.

وی در عین حال خاطر نشان کرد: البته شرایط اقتصادی در آمریکا بر بازار سهام ایران نیز اثر می گذارد زیرا نرخ تورم آمریکا، سیاست‌های پولی فدرال رزرو و نرخ بازده اوراق قرضه یا همان US۱۰Y می‌توانند بر نرخ دلار جهانی و جریان نقدینگی در بازارهای بین‌المللی و قیمت کالاهای پایه اثر مستقیم بگذارد و به این ترتیب به طور مستقیم بر ارزندگی بازار سرمایه ایران نیز تاثیرگذار است. این کارشناس بازار سهام ادامه داد: برای مثال وقتی افزایش نرخ بهره و بازده اوراق قرضه آمریکا اتفاق می‌افتد ممکن است جذابیت برخی دارایی‌های ریسکی کاهش یابد و اثر خود را بر قیمت جهانی طلا یا فلزات اساسی بگذارد.

قاراخانی اظهار داشت: از سوی دیگر نوسان قیمت ها در بازارهای جهانی نفت، مس، فولاد، محصولات پتروشیمی و طلا اهمیت زیادی برای بورس ایران دارد چون بخش قابل توجهی از شرکت‌های بورسی در صنایع صادرات‌محور فعالیت می‌کنند، لذا تغییرات جهانی قیمت این محصولات می‌تواند درآمدهای صادراتی یا سودآوری شرکت‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. اثر نوسان در بازارها بر تغییر رفتار سرمایه گذاران قاراخانی به نوسان در بازارهای موازی بازار سرمایه نیز اشاره کرد و گفت: یکی دیگر از بازارهای اثرگذار بر بازار سهام ایران، نوسان رمزارزها بخصوص بیت‌کوین است که اثر آن بر بورس به صورت غیرمستقیم و تأثیر آن بر تغییر رفتار سرمایه‌گذاران در جابه‌جایی نقدینگی میان دارایی‌های مختلف خواهد بود و می تواند انتظارات فعالان بازار سرمایه را متأثر کند.

این فعال بازار سرمایه در عین حال تاکید کرد که رابطه میان رمزارزها با بازار سهام همیشه مستقیم و یکسان نیست و گاهی نیز اثر معکوس بر بازارها دارد. به گفته تحلیلگر بازار سرمایه، در کنار اتفاقات بین‌المللی، متغیرهای داخلی نیز بر بازار سهام اثرگذارند؛ نرخ دلار در بازار آزاد، نرخ تسعیر ارز شرکت‌های بورسی برای تسویه درآمدهای ارزی، نرخ بهره بانکی، بازده اوراق دولتی، تورم، رشد نقدینگی و سیاست‌های اقتصادی کلان کشور از مهمترین عوامل هستند مثلا افزایش نرخ ارز می‌تواند درآمد ریالی شرکت‌های صادرات‌ محور را افزایش دهد.

قاراخانی تاکید کرد: البته همین عوامل برای آن دسته از شرکت‌هایی که واردات‌محور هستند، می‌تواند به افزایش قیمت مواد اولیه و نهاده‌های تولید منجر شود بنابراین افزایش نرخ ارز به معنی رشد همه نمادهای بورسی نیست. وی با اشاره به تأثیر ریسک‌های ژئوپلتیک اخیر بر بازار سهام یادآور شد: در چنین شرایطی ممکن است بازار سهام با وجود برخورداری از ظرفیت بنیادین مناسب، تحت تأثیر نااطمینانی و کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران قرار گیرد و با افت تقاضای خرید و افزایش فشار فروش مواجه شویم؛ در مقابل با رشد بهبود چشم‌اندازهای بین‌المللی می‌توانیم شاهد ورودنقدینگی به بازار سهام باشیم.

پیش‌بینی بازار سهام تا پایان سال قاراخانی بیان کرد: برای پیش‌بینی واقعی آینده بازار سهام ایران باید همه این عوامل را در کنار یکدیگر قرار دهیم و در کنار آنها میزان سودآوری صنایع و شرکت‌ها یا ارزش معاملات و میزان ورود و خروج پول حقیقی را مورد بررسی قرار دهیم. وی تأکید کرد: عددهایی که برای شاخص کل از سوی کارشناسان بازار سهام اعلام می‌شود، اگرچه ممکن است بخشی از آن به وضعیت روانی بازار برگردد ولی تا حدودی به نظر می‌رسد آینده بازار و شاخص کل صعودی باشد به خصوص که شاخص عقب‌ماندگی بالایی نسبت به سایر بازارها و دارایی‌ها دارد.

با این حال نمی‌توان عدد مشخصی برای آینده شاخص کل بورس پیش‌بینی کرد.