معاون اول قوه قضاییه: فناوری اطلاعات پیشانی تحول در دستگاه قضایی است
وی افزود: فناوری اطلاعات پیشانی تحول در قوه قضاییه است و اگر قرار است در حاکمیت تحول ایجاد شود، بخش‌های فناوری اطلاعات باید به اندازه‌ای تقویت شوند که بتوانند این تحول را پیش ببرند.
حجت‌الاسلام والمسلمین خلیلی، معاون اول قوه قضاییه، در جلسه هفتگی طرح‌های تحولی مؤثر در رضایتمندی مردم از قوه قضاییه با موضوع «طرح تحولی ضمانت الکترونیک و برخط»، با تأکید بر ضرورت تقویت زیرساخت‌های فناوری اطلاعات، گفت: اگر قرار است تحول واقعی در قوه قضاییه اتفاق بیفتد، بدون تقویت حوزه فناوری اطلاعات امکان‌پذیر نیست. این جلسه با حضور صالحی دادستان عمومی و انقلاب تهران، کاظمی‌فرد رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، صاحبکار معاون راهبری قوه قضاییه، دبیرجلسه، سیدزاده معاون نظارت بر اختیارات تفویضی و امور اجرایی و مدیرکل حوزه معاونت اول قوه قضاییه و سایرمسئولان قضایی مرتبط با این حوزه برگزار شد.
معاون اول قوه قضاییه با اشاره به اقدامات گسترده انجام‌شده در حوزه سامانه‌ها و خدمات فناوری اطلاعات اظهار کرد: در مدت اخیر ورود جدی و گسترده‌ای به این حوزه داشته‌ایم و اقدامات بزرگی در حال انجام است. وی افزود: فناوری اطلاعات پیشانی تحول در قوه قضاییه است و اگر قرار است در حاکمیت تحول ایجاد شود، بخش‌های فناوری اطلاعات باید به اندازه‌ای تقویت شوند که بتوانند این تحول را پیش ببرند.
این تجربه محدود به کشور ما نیست و در کشور‌های توسعه‌یافته نیز فناوری به یکی از ارکان اصلی حکمرانی تبدیل شده است. حجت‌الاسلام والمسلمین خلیلی با اشاره به تلاش‌های گذشته برای کاهش جمعیت کیفری گفت: سال‌ها روش‌ها و مدل‌های مختلفی برای کاهش جمعیت کیفری تجربه شد و همکاران ما تلاش زیادی کردند، اما بسیاری از این روش‌ها یا مقطعی بودند یا نتوانستند به نتیجه پایدار برسند.
امروز فناوری این امکان را ایجاد کرده است که مدل‌های جدیدی را تجربه کنیم و آثار آن را در فرایند‌های قضایی و کاهش جمعیت کیفری ببینیم. وی با تقدیر از رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، اظهار کرد: در حوزه سامانه‌ها و وب‌سرویس‌ها، ایشان وقت و انرژی زیادی گذاشته‌اند و در بسیاری از موارد، بدون اینکه منتظر تخصیص اعتبار باشند، کار را متوقف نکرده‌اند.
اجرای چنین کار‌هایی ساده نیست و وقتی انسان از نزدیک درگیر آن می‌شود، پیچیدگی‌های فنی، پشتیبانی و مقدمات لازم را بهتر درک می‌کند. معاون اول قوه قضاییه همچنین از دادستان عمومی و انقلاب تهران، و تیم وی برای پیگیری اجرای طرح تقدیر کرد و گفت: از همان جلسه ابتدایی که موضوع مطرح شد، ایشان و تیمشان با جدیت کار را آغاز کردند و اقدامات از یک مرحله محدود به توسعه در سطح استان رسید و امروز شاهد ادامه بارگذاری و اجرای آن هستیم.
حجت‌الاسلام والمسلمین خلیلی با اشاره به سابقه طولانی موضوع اطاله دادرسی در نظام قضایی کشور بیان کرد: در دوره‌های مختلف دستورالعمل‌ها و برنامه‌های متعددی برای مقابله با اطاله دادرسی تدوین شده است، اما صرف صدور دستورالعمل نمی‌تواند همه مشکلات را برطرف کند. برخی روش‌های گذشته نتوانستند پاسخ پایدار ایجاد کنند و امروز استفاده از فناوری فرصت جدیدی برای اصلاح این فرایند‌ها فراهم کرده است.
وی با تأکید بر اینکه اجرای طرح‌های تحولی با دشواری همراه است، افزود: تغییر روش‌های سنتی طبیعتاً با مقاومت مواجه می‌شود، اما مدیریت بدون سختی، مدیریت تحول‌آفرین نیست. ممکن است امروز کاستی‌ها و مشکلاتی وجود داشته باشد، ولی این مشکلات نباید موجب توقف کار شود؛ باید آنها را شناسایی و برطرف کرد و مسیر را ادامه داد.
معاون اول دستگاه قضا درباره توسعه ظرفیت‌های ضمانت الکترونیک نیز گفت: سال‌ها در ذهن مردم این تصور وجود داشت که ضمانت عمدتاً با سند ملکی انجام می‌شود، اما با توجه به تغییر شرایط اقتصادی و افزایش ارزش برخی دارایی‌ها، باید ظرفیت استفاده از دارایی‌هایی مانند خودرو و سایر موارد قابل احراز نیز در چارچوب قانونی بررسی شود. وی افزود: باید مشخص شود چه دارایی‌هایی قابلیت استفاده به‌عنوان ضمانت را دارند و فرایند احراز و استفاده از آنها چگونه باید باشد تا این ظرفیت‌ها به‌صورت دقیق و منظم وارد فرایند شوند.
حجت‌الاسلام والمسلمین خلیلی با اشاره به آثار اجرای طرح ضمانت الکترونیک بر مردم و خانواده‌ها گفت: نباید صرفاً به عدد افرادی که از ورود یا ماندن در زندان جلوگیری می‌شود نگاه کرد. پشت هر فرد یک خانواده قرار دارد و حتی یک روز حضور غیرضروری در زندان می‌تواند آثار سنگینی برای فرد و خانواده او داشته باشد.
وی افزود: اینکه امروز توانسته‌ایم از ورود یا ماندن صد‌ها نفر در زندان جلوگیری کنیم، اتفاق مهمی است و باید عمق این اثر را در زندگی مردم ببینیم. اگر بتوانیم این ظرفیت را توسعه دهیم و تعداد بیشتری را از ورود غیرضروری به زندان نجات دهیم، آثار آن برای جامعه ملموس‌تر خواهد شد.
معاون اول قوه قضاییه در ادامه بر تشکیل کمیته‌ای برای پیگیری اجرای طرح تأکید کرد و گفت: این کمیته باید با حضور گروه فنی، بخش حقوقی و سایر واحد‌های مرتبط تشکیل شود تا فرایند اجرا را بررسی و ابهامات موجود را برطرف کند. وی تصریح کرد: همکارانی که در استان‌ها و واحد‌های اجرایی مسئول اجرای طرح هستند، نباید احساس کنند که تنها گذاشته شده‌اند و صرفاً از آنها خواسته شده است دستورالعمل را اجرا کنند.
پشتیبانی فنی، حقوقی و فرهنگی باید در کنار اجرای طرح وجود داشته باشد. حجت‌الاسلام والمسلمین خلیلی بر ضرورت آموزش مستمر همکاران نیز تأکید کرد و گفت: بسته‌های آموزشی باید به‌صورت مستمر در اختیار واحد‌های اجرایی قرار گیرد تا همکاران با سامانه و فرایند‌های جدید آشنا شوند و بتوانند آن را به‌درستی اجرا کنند.
وی همچنین بر استمرار جلسات بررسی مشکلات تأکید کرد و افزود: کمیته‌های اجرایی باید به‌صورت منظم مسائل و مشکلات را بررسی و موارد لازم را به ستاد مرکزی منتقل کنند تا تصمیمات لازم برای رفع آنها اتخاذ شود. در دو یا سه ماه آینده نیز لازم است این جلسات به‌صورت مستمر ادامه پیدا کند تا مشکلات مرحله اجرا شناسایی و برطرف شود و طرح با قدرت بیشتری در سراسر کشور به مرحله اجرا برسد.
معاون اول قوه قضاییه در پایان با قدردانی از مدیران و همکاران دخیل در اجرای طرح ضمانت الکترونیک و برخط، خاطرنشان کرد: کار‌های بزرگ به‌صورت تدریجی آغاز می‌شوند، مهم این است که پس از شروع، کار را متوقف نکنیم و با وجود سختی‌ها و کاستی‌ها، مسیر را تا رسیدن به نتیجه ادامه دهیم.
