اکسیوس: میانجی‌ها در تلاشند به توافقی دست یابند تا مذاکرات آمریکا و ایران از سر گرفته شود
میانجی‌ها در تلاش‌اند با پیشنهاد تازه‌ای درباره بازرسی‌های هسته‌ای و تخفیف تحریم‌ها، مانع دور تازه حملات به ایران شوند؛ اما هنوز پاسخ نهایی تهران مشخص نیست.
یک منبع منطقه‌ای گفت که طرف قطری ایده‌هایی را برای پر کردن شکاف میان دو طرف آمریکایی و ایرانی مطرح کرده است. سه منبع آمریکایی، اسرائیلی و منطقه‌ای می‌گویند میانجی‌های منطقه‌ای به رهبری قطر در تلاشند تا به توافقی دیپلماتیک دست یابند که منجر به ازسرگیری مذاکرات میان ایالات متحده و ایران شود و از شروع مجدد جنگ پس از انتخابات میان‌دوره‌ای جلوگیری کند. به گزارش فرارو به نقل از آکسیوس، قطری‌ها در تلاشند ایران را متقاعد کنند که در ازای کاهش برخی تحریم‌های آمریکا، به بازرسان سازمان ملل اجازه دهد از تأسیسات هسته‌ای بمباران‌شده‌اش بازدید کنند.
چرا این موضوع اهمیت دارد؟ به نظر می‌رسد در صورت‌عدم دستیابی به توافقی در لحظات آخر، احتمال آغاز دوباره حملات بمباران پس از انتخابات میان‌دوره‌ای زیاد است. ژنرال ایال زامیر، معاون رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، روز دوشنبه با دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام)، گفتگو کرد تا هماهنگی‌های لازم را برای حملات احتمالی انجام دهند.
به گفته مقامات آمریکایی و اسرائیلی، انتظار می‌رود چنین عملیاتی شامل یک هفته حملات گسترده علیه رهبران ایران و همچنین اهداف مربوط به بخش‌های انرژی، هسته‌ای و زیرساختی باشد. ترامپ: مذاکرات با ایران از طریق میانجی‌ها در جریان است دونالد ترامپ در مصاحبه‌ای کوتاه به همین رسانه خبری گفت که مذاکرات با ایران از طریق میانجی‌ها در جریان است، اما تأکید کرد که نمی‌داند آیا این گفتگوها به نتیجه‌ای خواهد رسید یا خیر. او مدعی شد که «ما باید کار را تمام کنیم - چه از طریق توافق و چه از راهی دیگر - خواهیم دید که آیا مذاکرات می‌توانند موفق باشند یا نه.-» عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: در حالی که نیروهای مسلح دلاور ما برای دفاع از میهن کاملاً آماده‌اند، ایران همچنان به دیپلماسی فرصت موفقیت می‌دهد.
پشت پرده تلاش‌های دیپلماتیک قطر برای توافق با ایران به گفته منابع، تلاش‌های میانجی‌گرانه با هدایت قطر و با حمایت پاکستان، عربستان سعودی، مصر و ترکیه در جریان است. علی الثوادی، مذاکره‌کننده قطری، اوایل این هفته به تهران سفر کرد تا با مقامات ایرانی درباره توافقی احتمالی با دولت ترامپ گفتگو کند. یک منبع منطقه‌ای که در جریان این گفتگوها قرار دارد، گفت که طرف قطری ایده‌هایی را برای پر کردن شکاف میان دو خواسته مطرح کرده است: از یک سو، درخواست ایالات متحده مبنی بر اینکه ایران ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود را واگذار کند؛ و از سوی دیگر، اصرار ایران بر اینکه آمریکا ابتدا باید محاصره دریایی را لغو کرده و دارایی‌های بلوکه‌شده ایران را آزاد کند.
این منبع منطقه‌ای و یک مقام آمریکایی مدعی شدند که میانجی‌گران به ایران گفته‌اند پذیرش این پیشنهادها ممکن است تنها راه برای جلوگیری از حملات گسترده پس از انتخابات میان‌دوره‌ای باشد. مقامات امنیتی عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان نیز در جریان سفر چند روز پیش خود به تهران، بر همین پیام تأکید کردند. به گفته این منبع منطقه‌ای، طرف ایرانی پاسخ داده است که طی روزهای آینده، برای بررسی این ایده‌ها نظر رهبر انقلاب را جویا خواهد شد.
به گفته یک مقام آمریکایی، مقامات سعودی پس از سفر به تهران از ترامپ خواسته‌اند که برای ورود به جنگ شتاب نکند و فرصت بیشتری به مذاکرات بدهد. احیای توافق قاهره و ازسرگیری بازرسی‌های هسته‌ای یکی از ایده‌هایی که مورد بحث قرار دارد، بازگشت به توافقی است که سال گذشته میان ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در قاهره حاصل شده بود. توافق سپتامبر ۲۰۲۵ به بازرسان سازمان ملل اجازه داد تا بازدیدهای خود از تأسیسات هسته‌ای ایران را از سر بگیرند.
این توافق یک ماه بعد، پس از آنکه شورای امنیت سازمان ملل تحریم‌های موسوم به «بازگشت خودکار» (snapback) را علیه ایران دوباره اعمال کرد، به حالت تعلیق درآمد. رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، روز گذشته به شورای امنیت سازمان ملل گفت که احیای «توافق قاهره» می‌تواند چارچوبی برای ازسرگیری بازرسی‌ها از تأسیسات هسته‌ای ایران فراهم کند؛ تأسیساتی که در جریان حملات ایالات متحده و اسرائیل آسیب دیده‌اند. این منبع منطقه‌ای اظهار داشت که اگر ایران با بازدید بازرسان سازمان ملل از تأسیسات هسته‌ای خود موافقت کند، ممکن است معافیت‌هایی برای فروش نفت دریافت کرده و بخشی از دارایی‌های مسدودشده‌اش برای خرید مواد غذایی و سایر اقلام بشردوستانه آزاد شود.
این فرد ادعا کرد: تحرکاتی در جریان است. ما منتظر پاسخ ایران هستیم. ایده این است که طرف ایرانی بتواند بگوید اورانیوم غنی‌شده را از پیش تحویل نداده است، و ایالات متحده نیز بتواند بگوید که امتیازاتی در حوزه هسته‌ای از ایران گرفته است.
از سوی دیگر، این منبع منطقه‌ای گفت که کاخ سفید به میانجی‌ها اعلام کرده است پس از اطلاع از اینکه آیا ایران توافق پیشنهادی را می‌پذیرد یا خیر، نظر خود را در مورد آن اعلام خواهد کرد. رایزنی ترامپ با تیم امنیت ملی درباره ایران ترامپ روز گذشته در جریان سفری به تگزاس با هواپیمای اختصاصی ریاست‌جمهوری (ایر فورس وان)، درباره ایران با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، و استیو ویتکاف، نماینده ویژه کاخ سفید، گفتگو کرد. به گفته مقامات آمریکایی، او روز چهارشنبه نیز در چارچوب جلسه توجیهی اطلاعاتی، با تیم امنیت ملی خود پیرامون موضوع ایران به بحث و تبادل نظر پرداخت.
خواهیم دید که آیا مذاکرات می‌تواند به موفقیت برسد یا نه.» عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، نیز روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در حالی که نیروهای مسلح شجاع ما کاملاً آماده دفاع از میهن هستند، ایران همچنان به دیپلماسی فرصت موفقیت می‌دهد.» پشت پرده ماجرا به گفته منابع، تلاش‌های میانجی‌گرانه با محوریت قطر و با حمایت پاکستان، عربستان سعودی، مصر و ترکیه در حال انجام است. این توافق یک ماه بعد، پس از آنکه شورای امنیت سازمان ملل تحریم‌های موسوم به «اسنپ‌بک» علیه ایران را دوباره اعمال کرد، به حالت تعلیق درآمد. منتظر پاسخ ایران هستیم.» او افزود: «هدف این است که ایرانی‌ها بتوانند بگویند از همان ابتدا ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود را واگذار نکرده‌اند و آمریکا نیز بتواند ادعا کند که امتیازاتی هسته‌ای از ایران گرفته است.» موضع طرف آمریکایی این منبع منطقه‌ای گفت کاخ سفید به میانجی‌ها اطلاع داده است که پس از مشخص شدن اینکه آیا ایران این پیشنهاد را می‌پذیرد یا خیر، درباره توافق پیشنهادی اظهارنظر خواهد کرد.
