روسیه: اتریش با لغو روادید رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، موافقت‌نامه مقر آژانس را نقض کرد
عدم صدور روادید برای رئیس سازمان انرژی اتمی ایران قطعاً یک مسئله جزئی اداری یا خطای انسانی نیست، بلکه نقض جدی حقوق کشور ما به‌عنوان یکی از اعضای این آژانس است.
میخائیل اولیانوف روز دوشنبه در هفتادمین کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت که اتریش در آخرین لحظه، روادید از پیش صادرشده محمد اسلامی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان انرژی اتمی ایران را لغو و با این اقدام، تعهدات خود در موافقت‌نامه استقرار مقر آژانس در وین را به‌شدت نقض کرده است. وی توضیح داد که این اقدام در پی اظهارنظرهای برخی اعضای شورای امنیت صورت گرفته که تحت عنوان کمیته نامشروع ۱۷۳۷ منتشر و عملاً از سوی ریاست کنونی شورای امنیت نیز حمایت شده است. به گفته اولیانوف، اتریش این اظهارنظرها را بهانه‌ای برای جلوگیری از ورود اسلامی به خاک خود قرار داد.
نماینده روسیه تصریح کرد: «هیچ تحریمی از سوی شورای امنیت علیه ایران و همچنین هیچ کمیته تحریمی ۱۷۳۷ وجود ندارد. این‌ها مدت‌هاست که دیگر وجود ندارند.» وی افزود که ادعاهای انگلیس، فرانسه و آلمان درباره فعال‌سازی سازوکار اسنپ‌بک از نظر شکلی و حقوقی فاقد اعتبار است و تأکید کرد که اعتبار مفاد قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ پایان یافته است. اولیانوف بر همین اساس گفت که اتریش هیچ مبنایی برای عمل نکردن به تعهدات خود به‌عنوان کشور میزبان نداشته است.
وی یادآور شد که این تعهدات، تضمین مشارکت بدون مانع نمایندگان رسمی کشورهای عضو آژانس در فعالیت‌های ارکان سیاست‌گذاری آن را شامل می‌شود. این دیپلمات روس با انتقاد از رفتار کشورهای غربی اظهار داشت: «در عمل شاهدیم که کشورهای غربی کارزاری تمام‌عیار از اقدامات خودسرانه در زمینه روادید به راه انداخته‌اند تا با کشورهایی که مورد پسندشان نیستند، تسویه‌حساب کنند.» وی افزود که بانیان جلوگیری از حضور رئیس هیأت ایرانی حتی توجه نکرده‌اند که کنفرانس عمومی آژانس یکی از مهم‌ترین بسترهای ایجاد تفاهم میان تهران و این نهاد است. نماینده روسیه با بیان اینکه زمان پایان دادن به خودسری در زمینه روادید فرا رسیده است، تصریح کرد: «استفاده از موضوع روادید به‌عنوان ابزار فشار و اجبار، سیاستی نابخردانه و غیرمسئولانه است.» وی از اعضای جامعه بین‌المللی خواست درباره پیامدهای واقعی این سیاست تأمل کنند و افزود که این حادثه، دلایل بن‌بست در تلاش‌ها برای حل مشکلات موجود را نشان می‌دهد.
اولیانوف تأکید کرد که با چنین رویکردهایی از سوی یکی از طرف‌های مذاکره، به‌سختی می‌توان انتظار پیشرفت داشت. پیش‌تر رضا نجفی، سفیر و نماینده دائم ایران در وین، نیز در همین نشست، ممانعت از حضور اسلامی را نقض حقوق ایران و تعهدات کشور میزبان دانسته و خواستار اقدام اصلاحی فوری اتریش و تضمین تکرار نشدن چنین وقایعی شده بود. سابقه تحریم شورای امنیت سازمان ملل علیه محمد اسلامی نیز به سال ۲۰۰۸ بازمی‌گردد؛ در اسناد تحریمی، او به‌عنوان رئیس «مؤسسه آموزش و تحقیقات صنایع دفاعی» معرفی شده بود.
آژانس پس از حملات به تأسیسات هسته‌ای ایران در جنگ 12 روزه (خرداد و تیر 1404) نتوانسته است به برخی تأسیسات آسیب‌دیده دسترسی پیدا کند و وضعیت بخشی از ذخایر اورانیوم ایران را راستی‌آزمایی کند. آژانس گزارش داده است که ایران حدود ۴۴۰.۹ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار داشته است؛ سطحی که از نظر فنی فاصله زیادی با غنای ۹۰ درصد مورد استفاده در سلاح هسته‌ای ندارد.
