شکست انتخاباتی ترامپ؛ آیا فشار حداکثری علیه ایران به بن‌بست می‌رسد؟

نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا نشان می‌دهد دموکرات‌ها با کسب اکثریت سنا و پیشتازی در رقابت‌های مجلس نمایندگان، ضربه‌ای جدی به موقعیت سیاسی دونالد ترامپ وارد کرده‌اند. شکست‌های جمهوری‌خواهان فقط به حوزه‌های انتخابیه متغیر که احزاب معمولاً در شب انتخابات نگران آن هستند، محدود نمی‌شد. مقیاس شکست‌ها سرسام‌آور بود.

آنها کرسی‌های سنا را در ایالت‌های قرمز عمیق مانند تگزاس و کارولینای جنوبی از دست دادند. آنها حوزه‌هایی را که به‌صورت غیرمنصفانه تقسیم کرده بودند و قرار بود در آنها شکست‌ناپذیر باشند، از دست دادند؛ کرسی‌هایی را واگذار کردند که حتی تیزبین‌ترین تحلیلگران فکر می‌کردند امن هستند. این نتیجه در شرایطی رقم خورده که جنگ با ایران و افزایش هزینه‌های زندگی، از محور‌های اصلی نارضایتی رأی‌دهندگان بوده است.

با این حال، شکست انتخاباتی ترامپ لزوماً به معنای پایان فشار واشنگتن بر تهران نیست؛ بلکه می‌تواند هزینه‌های سیاسی و محدودیت‌های داخلی این سیاست را افزایش دهد. ماه‌هاست نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد رأی‌دهندگان از قیمت‌های بالا، جنگ در ایران و آنچه به طور فزاینده به‌عنوان فساد دولت ترامپ مطرح می‌شود، خسته شده‌اند. رئیس جمهوری که با وعده یک دست اقتصادی پایدار با اختلاف کمی انتخاب شد، در عوض دو سال را صرف دنبال کردن یک دستور کار ایدئولوژیک افراطی کرد که فقط مورد علاقه اقلیتی از آمریکایی‌ها بود.

او حرف‌های رأی‌دهندگان را نادیده گرفت و حالا آنها حکم سختی صادر کرده‌اند. حزب جمهوری‌خواه اکنون با نگرانی به انتخابات ۲۰۲۸ نگاه خواهد کرد. برای اولین بار از سال ۲۰۱۶، احتمالاً بحث جدی در درون حزب در مورد اینکه آیا باید از ملی‌گرایی تهاجمی و تعصب جنبش "آمریکا را دوباره بزرگ کنیم" ترامپ عبور کرد یا خیر، وجود خواهد داشت.

در همین حال، دموکرات‌ها با سوالات خود در مورد چگونگی بهره‌برداری از پیروزی‌هایشان رو‌به‌رو هستند. در حالی که دونالد ترامپ در توجیه این نتیجه مدعی است اگر نام او روی برگه‌های رأی بود، پیروز می‌شد، اما واقعیت این است که این شکست سنگین جمهوری‌خواهان، نتیجه عملکرد و خیره‌سری خود اوست. هر اندازه ترامپ تلاش کرد با سفر به ایالت‌های متعدد برای نامزد‌های جمهوری‌خواه تبلیغ کند، اما شانس باخت آنها را بیشتر کرد.

در کل، عوامل متعددی در رقم خوردن این شکست تاریخی دخیل بود؛ از تبعات اقتصادی سنگین جنگ علیه ایران و پرونده اپستین گرفته تا حمایت بی‌چون و چرا از نتانیاهو و اسرائیل. شکست در کنگره؛ محدودیت سیاسی، نه پایان اختیار رئیس‌جمهور بر اساس گزارش رویترز در چهارشنبه ۱۳ آبان ۱۴۰۵ (۴ نوامبر ۲۰۲۶)، دموکرات‌ها با پیروزی در رقابت‌های سنا و مجلس نمایندگان، کنترل هر دو مجلس کنگره را به دست آورده‌اند؛ این تحول می‌تواند مسیر تصویب بودجه، نظارت بر دولت و تصمیم‌گیری‌های مرتبط با سیاست خارجی را دشوارتر کند. انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، رئیس‌جمهور را تغییر نمی‌دهد؛ بلکه توازن قدرت در کنگره را جابه‌جا می‌کند.

ترامپ همچنان اختیارات اجرایی و حق وتو را در اختیار دارد و می‌تواند بخش مهمی از سیاست خارجی را بدون تصویب قانون جدید پیش ببرد. بنابراین، پیروزی دموکرات‌ها به‌تنهایی به معنای لغو تحریم‌ها یا توقف فشار اقتصادی علیه ایران نیست. کاری که دموکرات‌ها قطعاً قادر به انجام آن خواهند بود، آغاز انواع تحقیقات در مورد رفتار دولت ترامپ و برخی از مقامات آن است.

تلاش‌های آنها احتمالاً بر جنگ با ایران، معاملات مالی شخصی ترامپ با رهبران خارجی و مدیریت پنتاگون توسط وزیر دفاع، پیت هگست، متمرکز خواهد بود. در واقع، هگست می‌تواند قربانی اولیه این تلاش‌ها باشد - گمانه‌زنی‌هایی وجود دارد مبنی بر اینکه او به جای مواجهه با استیضاح احتمالی، استعفا خواهد داد یا اخراج خواهد شد. فشار حداکثری؛ از ابزار تحریم تا هزینه سیاسی برای واشنگتن نتایج انتخابات نشان می‌دهد سیاست‌های دولت ترامپ، از جمله جنگ با ایران و پیامد‌های اقتصادی آن، در معرض قضاوت رأی‌دهندگان قرار گرفته است.

رویترز گزارش داده که افزایش هزینه‌های زندگی و نارضایتی از عملکرد اقتصادی دولت، در شکست جمهوری‌خواهان نقش داشته است. این وضعیت می‌تواند برای تهران یک فرصت راهبردی ایجاد کند: هرچه هزینه‌های اقتصادی و سیاسی تقابل با ایران برای واشنگتن بیشتر شود، ادامه سیاست فشار حداکثری دشوارتر خواهد شد. با این حال، نباید از این نتیجه گرفت که دولت آمریکا ناگزیر به تغییر مسیر است؛ زیرا اختلاف بر سر ایران در واشنگتن فراتر از رقابت دو حزب است و تحریم‌ها نیز می‌توانند با ابزار‌های اجرایی ادامه پیدا کنند.

فشار حداکثری زمانی به بن‌بست واقعی نزدیک می‌شود که هزینه‌های آن برای آمریکا از دستاورد‌های مورد انتظارش بیشتر شود؛ شکست انتخاباتی ترامپ می‌تواند این روند را تشدید کند، اما به‌تنهایی پایان آن نیست. حدود ۹۰ درصد رای دهندگان اعلام کردند که هزینه‌های زندگی، عامل مهم یا تعیین کننده ای در تصمیم آنها برای رای دادن بوده است. بسیاری از رای دهندگان به‌دلیل خلف وعده ترامپ که در سال ۲۰۲۴ وعده داده بود به جنگ‌های خارجی پایان دهد، جمهوری خواهان را کنار گذاشتند.

او پس از انتخابات اعلام کرد: «علت شکست ما جنگ بود.» ونس گفت بخشی از کسانی که در انتخابات ۲۰۲۴ به ترامپ رأی داده بودند، این بار به دموکرات‌ها روی آورده‌اند.