فرار آمریکا از بررسی کارنامه حقوق بشری این کشور در سازمان ملل برای دومین سال متوالی

آمریکا روز سه‌شنبه نشست سازمان ملل را که قرار بود در آن کارنامه حقوق بشری‌اش در دوره ریاست جمهوری ترامپ بررسی شود، نادیده گرفت؛ این اقدام آمریکا با انتقاد گروه‌های حقوق بشری مواجه شد که می‌گویند موارد نقض حقوق بشر توسط آمریکا به سطوحی رسیده که در دهه‌های گذشته دیده نشده است. واشنگتن سال گذشته با ادعای رویکرد رژیم صهیونیستی شورای حقوق بشر از این نهاد سازمان ملل مستقر در ژنو خارج شد؛ این دومین سال متوالی است که آمریکا از بررسی دوره‌ای عملکرد حقوق بشری خود صرف نظر می‌کند. طبق پیش‌نویس سند سازمان ملل و دیپلمات‌ها، عدم حضور آمریکا به این معنی است که این رویداد تا ژانویه (دی) به تعویق می‌افتد.

سخنگوی وزارت خارجه آمریکا بدون دادن پاسخ به گزارش‌ها درباره کارنامه سیاه حقوق بشری آمریکا، مدعی شد: شرکت در این نشست به معنای تایید کار شورا است؛ این نهاد غیرقابل اصلاح با شکست‌های مداوم در حفظ ارزش‌های خود و در حالی که لفاظی‌های ضد آمریکایی را پیش می‌برد، حقوق بشر را به سخره می‌گیرد. شورای ۴۷ عضوی یادشده به‌صورت مستقیم از سابقه حقوق بشری واشنگتن انتقاد نکرده است، اما کارشناسان منصوب آن در موضوع‌هایی مانند اخراج مهاجران، این کار را کرده‌اند. اسناد سازمان ملل نشان می‌دهد که کشور‌ها قصد داشتند روز سه‌شنبه مسائل مختلفی را درباره نقض حقوق بشر در آمریکا مطرح کنند؛ سازمان‌های غیردولتی آمریکایی و بین‌المللی نیز نزدیک به ۲۰۰ گزارش به سازمان ملل ارسال کردند که موضوع‌هایی از مهاجرت گرفته تا تبعیض نژادی را پوشش می‌داد.

جمیل داکوار از اتحادیه آزادی‌های آمریکا به خبرنگاران در ژنو گفت: ما شاهد حمله‌های بی‌سابقه‌ای به حقوق اساسی بشر در نسل‌های گذشته بوده‌ایم؛ دیگر بس است؛ از رئیس حقوق بشر سازمان ملل خواسته‌ایم تا با ارائه به‌روزرسانی‌هایی در مورد حقوق بشر در آمریکا در اوایل سال آینده، به این موضوع پاسخ دهد. همسر محمود خلیل، دانشجوی حامی فلسطین که سال گذشته در بازداشتگاه اداره مهاجرت بازداشت شده بود، ازجمله افرادی است که ولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل را تحت فشار قرار می‌دهد تا گزارشی در مورد وضعیت حقوق بشر در آمریکا، حتی در غیاب واشنگتن، ارائه دهد. آمریکا نخستین کشوری است که به‌طور کامل از بررسی شورای حقوق بشر سازمان ملل خودداری می‌کند.

شورای حقوق بشر به‌طور منظم سوابق حقوقی تمام ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل را عموما هر ۴ تا ۵ سال به‌عنوان بخشی از فرآیندی که به‌عنوان بررسی دوره‌ای جهانی شناخته می‌شود، بررسی می‌کند. منتقدان بی‌اعتنایی آمریکا به شورای حقوق بشر هشدار می‌دهند که این ترک جلسه می‌تواند کشور‌های دیگر را به پیروی از این اقدام تشویق کند. به گزارش آسوشیتدپرس، اریک تیستونت، استاد مدعو موسسه تحصیلات تکمیلی ژنو که دبیر اول شورای حقوق بشر بود، گفت که خروج آمریکا می‌تواند بر اعتبار سیستم بررسی شورا تاثیر بگذارد.

وی گفت: اگر آمریکا که همیشه ادعا کرده است که به هنجار‌های حقوق بشر پایبند است، در جلسه بررسی دوره‌ای خود حاضر نشود و حتی دلیل آن را توجیه نکند، دردسر بزرگی خواهد بود. این اقدام با انتقاد گروه‌های حقوق بشری مواجه شده است؛ گروه‌هایی که می‌گویند موارد نقض حقوق بشر در دولت ترامپ به سطحی رسیده که در دهه‌های اخیر بی‌سابقه بوده است. بررسی دوره‌ای جهانی (UPR) از همه ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل می‌خواهد که هر چند سال یک بار گزارش حقوق خود را ارائه دهند و این گزارش‌ها توسط دیگر کشور‌ها که توصیه‌های غیر الزام‌آور ارائه می‌دهند، بررسی می‌شوند.

قرار است ۱۴ کشور این ماه در روند بررسی در ژنو شرکت کنند. - بیشتر بخوانید: - سراج: رویکرد گزینشی و مغرضانه گزارشگر ویژه سازمان ملل در قبال ایران فاقد اعتبار حقوقی و اخلاقی است - نماینده ایران: گزینش‌گری در شورای حقوق بشر باعث تضعیف عملکرد آن شده است این سازوکار که از سال ۲۰۰۸ آغاز به کار کرده، اکنون در چهارمین دور خود، که از نوامبر ۲۰۲۲ آغاز شده و قرار است در سال ۲۰۲۷ به پایان برسد؛ قرار دارد.

نخستین بار در ۷ نوامبر ۲۰۲۵، در جریان پنجاهمین نشست کارگروه UPR، واشنگتن در جلسه بررسی حضور نیافت و شورای حقوق بشر با اتخاذ تصمیمی، فرصت دیگری برای مشارکت این کشور فراهم کرد و بررسی وضعیت حقوق بشر آمریکا را به نوامبر ۲۰۲۶ موکول کرد. با این حال، آمریکا در ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ نیز از حضور در پنجاه‌وسومین نشست کارگروه و مشارکت در گفت‌وگوی تعاملی با سایر دولت‌ها خودداری کرد.