حسین کنعانی‌مقدم: نبايد اجازه داد امريكايي‌ها با كشاندن چين و روسيه به ميز مذاكره به دنبال خريد زمان براي بازسازي توان نظامی خود باشد

حسین کنعانی‌مقدم گفت: موضوع اساسی این است که نباید اجازه داد امریکایی‌ها با کشاندن پای کشورهایی نظیر چین و روسیه به میز مذاکره، صرفا به دنبال خرید زمان برای بازسازی توان و آمادگی خود جهت اقدام نظامی باشند. جمهوری اسلامی نباید فرصت وقت‌کشی و بازی دیپلماتیک را در اختیار طرف امریکایی بگذارد.

روزنامه اعتماد با حسین کنعانی‌مقدم، کارشناس و تحلیلگر مسائل سیاسی و بین‌الملل گفت‌وگو کرده است. به گزارش اعتماد، بخش‌های مهم این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید؛ در محافل دیپلماتیک گفته می‌شود اگر قدرت‌هایی همچون روسیه و چین وارد جریان مذاکرات شوند و تضامین لازم را ارایه دهند، امکان اجرایی شدن و احیای این تفاهمنامه تقویت خواهد شد.

این ایده به خصوص پس از سفر روز گذشته لاوروف به تهران بیشتر تقویت شد. اما باید توجه داشت، حضور قدرت‌هایی که دارای وزن و نفوذ در صحنه بین‌المللی هستند، عضو دایم شورای امنیت به شمار می‌روند و از حق وتو برخوردارند، در صورتی که بتوانند از اقدامات مخرب امریکا و سیاست‌های جنگ‌طلبانه رژیم صهیونیستی جلوگیری کنند، امری مثبت و قابل استقبال است.

موضوع اساسی این است که نباید اجازه داد امریکایی‌ها با کشاندن پای کشورهایی نظیر چین و روسیه به میز مذاکره، صرفا به دنبال خرید زمان برای بازسازی توان و آمادگی خود جهت اقدام نظامی باشند. جمهوری اسلامی نباید فرصت وقت‌کشی و بازی دیپلماتیک را در اختیار طرف امریکایی بگذارد.

پیشبرد هرگونه روندی مشروط به آن است که تضمین واقعی و عینی برای پایبندی واشنگتن به تعهدات وجود داشته باشد. اگر چنین ضمانت اجرایی قابل اعتمادی روی میز قرار گیرد، می‌توان یک گام به جلو برداشت؛ اما چنانچه قرار باشد امریکا مجددا متنی را امضا کند و در عمل به هیچ ‌یک از بندهای آن وفادار نماند، اصولا ورود به توافق و مذاکره با این کشور اقدامی بی‌حاصل و اشتباه خواهد بود.

عده‌ای معتقدند حضور همزمان چین و روسیه شاید بتواند نقاط ضعف توافق اولیه را جبران کند، زیرا یکی از نقدهای جدی به تفاهم اسلام‌آباد، فقدان پایه‌ها و ستون‌های محکم تضمینی بود. با این حال باید دانست تضمینی معتبر است که دارای ماهیت حقوقی، الزام‌آور و بین‌المللی باشد.

طبق روال اصولی، هر توافقی پس از پایان مذاکرات باید به تصویب شورای امنیت سازمان ملل برسد و ابعاد تضمینی آن به دقت سنجیده شود. بنابراین نباید دچار ساده‌انگاری شد و تصور کرد که صرفِ تعهد کلامی یا امضای چین و روسیه می‌تواند همه مخاطرات را رفع کند؛ چنانکه امروز روسیه حتی در موضوعات نزدیکی چون بحران اوکراین نیز به تنهایی قادر به ارایه تضمین همه‌جانبه نیست.

حضور قدرت‌های شرقی تنها زمانی دارای کارکرد واقعی در فرآیند احیای تفاهم خواهد بود که به سازوکارهای الزام‌آور منتهی شود و راه را بر فرار امریکا از تعهدات و فرصت‌طلبی‌های نظامی مسدود سازد؛ در غیر این صورت، تکرار توافق‌های بدون ضمانت جز هدر رفتن منافع ملی نتیجه‌ای نخواهد داشت.