ممنوعیت صادرات گازوئیل آمریکا؛ کاهش موقت قیمت‌ها یا شوک جدید به بازار؟

روزنامه انگلیسی «فایننشال تایمز» از افزایش فشار نمایندگان جمهوری‌خواه بر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، برای اعمال ممنوعیت صادرات گازوئیل خبر داد؛ این فشار‌ها در حالی افزایش یافته که قیمت گازوئیل در این کشور به سطوح بی‌سابقه‌ای رسیده و هزینه‌های بیشتری را به کشاورزان و رانندگان کامیون تحمیل کرده است؛ آن هم چند هفته پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای. به نوشته این روزنامه، روز دوشنبه پس از آنکه قیمت گازوئیل به رکورد جدید ۶.۵۱ دلار در هر گالن رسید، درخواست‌ها برای مداخله دولت آمریکا، به‌ویژه از سوی سیاستمدارانی که نماینده مناطق کشاورزی هستند، افزایش یافت. چاک گراسلی، سناتور جمهوری‌خواه از ایالت آیووا، گفت اگر دولت آمریکا می‌تواند صادرات تراشه‌های الکترونیکی به چین را ممنوع کند، می‌تواند صادرات گازوئیل را نیز برای کمک به کشاورزان و رانندگان کامیون آمریکایی ممنوع کند.

او افزود افزایش قیمت‌ها «درآمد کشاورزان را از بین می‌برد». آشلی هینسون، نماینده جمهوری‌خواه، خواستار استفاده از «تمام گزینه‌های موجود» برای کاهش فشار ناشی از قیمت‌ها شد؛ از جمله توقف صادرات گازوئیل و ایجاد برنامه‌ای برای حمایت از کشاورزان و رانندگان کامیون. زک نان، نماینده جمهوری‌خواه نیز بر ضرورت کاهش قیمت گازوئیل تاکید کرد و گفت: «انرژی آمریکا باید ابتدا به آمریکایی‌ها فروخته شود.» ماریانیت میلر-میکس، نماینده جمهوری‌خواه، نیز از کاخ سفید خواست با ممنوعیت صادرات، لغو عوارض اعمال‌شده بر سوخت و ارائه حمایت مالی از شرکت‌های آسیب‌دیده، «روند زیان را متوقف کند».

او خواستار توقف صادرات در سطح کنونی شد تا زمانی که کشاورزان، رانندگان کامیون و خانواده‌های آمریکایی بتوانند سوخت را با قیمت‌های قابل‌تحمل خریداری کنند. این فشار‌ها در حالی مطرح شده که قیمت گازوئیل در آمریکا از زمان آغاز جنگ با ایران در ماه فوریه بیش از ۷۰ درصد افزایش یافته و از اوج ثبت‌شده در سال ۲۰۲۲ نیز فراتر رفته است. این افزایش در شرایطی رخ داده که کمبود جهانی عرضه، مرتبط با جنگ با ایران و جنگ روسیه و اوکراین، ادامه دارد.

فایننشال تایمز اشاره کرد که ممنوعیت صادرات می‌تواند باعث شود حجم بیشتری از گازوئیل در داخل آمریکا باقی بماند، اما ممکن است شوکی به اروپا وارد کند؛ اروپا بزرگ‌ترین واردکننده نفت آمریکا محسوب می‌شود. این در حالی است که در هفته‌های اخیر، فرانسه و پرتغال نیز همزمان با رسیدن قیمت سوخت به سطوح بی‌سابقه، شاهد اعتراضاتی بوده‌اند. افزایش قیمت گازوئیل پیامد‌های خود را به اقتصاد آمریکا نیز گسترش داده است؛ به‌طوری که هزینه حمل‌ونقل کالا افزایش یافته و برخی تولیدکنندگان مجبور شده‌اند قیمت محصولات خود را بالا ببرند.

در همین حال، تورم با افزایش نارضایتی رای‌دهندگان از هزینه‌های زندگی، به یک چالش سیاسی برای جمهوری‌خواهان تبدیل شده است. به نوشته فایننشال تایمز، ترامپ روز یکشنبه در تماس تلفنی با ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، از کی‌یف خواست حملات خود به پالایشگاه‌های نفت روسیه را متوقف کند. ترامپ معتقد بود این حملات به افزایش هزینه گازوئیل منجر می‌شوند.

این روزنامه در عین حال اشاره کرد که جنگ آمریکا و رژیم تروریستی اسرائیل علیه ایران عامل اصلی افزایش قیمت سوخت در آمریکا بوده است. در همین حال، تیم بورچت، نماینده جمهوری‌خواه، طرحی را برای ممنوعیت صادرات گازوئیل تا ژانویه ۲۰۲۷ ارائه کرده است. او همچنین پیشنهاد بلندمدتی برای ممنوعیت صادرات در زمان افزایش میانگین قیمت گازوئیل در سراسر آمریکا به بیش از ۵ دلار در هر گالن مطرح کرده که این ممنوعیت تا زمان کاهش قیمت به کمتر از ۴.۵۰ دلار ادامه خواهد داشت.

جان تون، رهبر اکثریت جمهوری‌خواه در سنا، نیز از بررسی ممنوعیت صادرات استقبال کرده است. جونی ارنست، سناتور جمهوری‌خواه، نیز بر ضرورت باز گذاشتن تمامی گزینه‌ها برای کاهش قیمت سوخت تاکید کرد. منبع: المیادین

بر اساس این نمودار، صادرات فرآورده‌های تقطیری آمریکا در ماه‌های اخیر در سطوح بالایی قرار داشته و در فاصله 27 فوریه تا 11 سپتامبر 2026، حدود 31 درصد افزایش یافته است؛ به‌طوری که رقم صادرات در پایان این دوره حدود 386 هزار بشکه در روز بیشتر از سطح مبنا اعلام شده است. بازار صادراتی آمریکا فقط به یک کشور محدود نیست دومین نمودار، مقصد 10 کشور اصلی صادرات فرآورده‌های تقطیری آمریکا در 6 ماه نخست سال‌های 2025 و 2026 را مقایسه می‌کند. صادرات آمریکا به مکزیک در این دوره حدود 40 میلیون بشکه، به هلند حدود 37 میلیون بشکه و به شیلی حدود 22 میلیون بشکه ثبت شده است.