آیا باید در توقف‌های طولانی سر باتری خودرو را باز کرد؟

اگر خودرو قرار است چند هفته یا چند ماه در پارکینگ بماند، یکی از نگرانی‌های اصلی خالی شدن باتری و روشن نشدن موتور هنگام استفاده دوباره است. حتی زمانی که خودرو خاموش است، برخی تجهیزات و سامانه‌های الکترونیکی آن همچنان مقدار اندکی برق مصرف می‌کنند و به‌تدریج از شارژ باتری می‌کاهند. از سوی دیگر، باتری حتی بدون استفاده نیز در گذر زمان بخشی از شارژ خود را به‌صورت طبیعی از دست می‌دهد و همین موضوع احتمال تخلیه کامل آن را بیشتر می‌کند.

به همین دلیل، جدا کردن سر باتری می‌تواند در بعضی خودروها راهی برای کاهش مصرف برق و جلوگیری از تخلیه سریع‌تر شارژ باشد اما این اقدام همیشه بهترین انتخاب نیست. بنابراین این پرسش مطرح می‌شود که در توقف‌های طولانی‌مدت، آیا باید سر باتری خودرو را باز کرد یا بهتر است آن را متصل باقی گذاشت؟ با جدا کردن کابل منفی باتری، ارتباط برقی باتری با بخش عمده‌ای از مدار خودرو قطع می‌شود و مصرف برق در زمان خاموش بودن خودرو کاهش می‌یابد.

این روش در برخی دستورالعمل‌های رسمی نگهداری خودرو برای دوره‌های طولانی انبارداری توصیه شده است؛ با این‌ حال، نمی‌توان آن را برای همه خودروها و در هر شرایطی مناسب دانست. میزان مصرف برق خودرو در حالت خاموش و مدت‌زمانی که باتری می‌تواند شارژ خود را حفظ کند به مدل خودرو، وضعیت باتری و تجهیزات برقی آن بستگی دارد. به همین دلیل، نمی‌توان یک بازه زمانی ثابت برای همه خودروها تعیین کرد و گفت باتری هر خودرو پس از مدت مشخصی حتماً خالی می‌شود یا باید کابل آن را جدا کرد.

قطع باتری ممکن است در خودروهای جدید باعث پاک شدن یا به‌هم‌خوردن بعضی تنظیمات ذخیره‌شده شود. برای مثال، پس از اتصال دوباره باتری ممکن است لازم باشد ساعت خودرو و تنظیمات سیستم صوتی را از نو تنظیم کنید. در بعضی مدل‌ها، پنجره‌های برقی، دریچه گاز یا برخی سامانه‌های الکترونیکی نیز ممکن است به راه‌اندازی مجدد یا فرایند بازآموزی نیاز داشته باشند.

اینکه کدام تنظیمات تحت تأثیر قرار می‌گیرند و پس از وصل مجدد باتری چه کاری لازم است، به مدل و سال ساخت خودرو بستگی دارد؛ بنابراین بهتر است پیش از جدا کردن کابل، جزئیات مربوط به خودرو را در دفترچه راهنمای آن بررسی کنید. در مدل‌های هیبریدی و برقی، جدا کردن سر باتری خودرو حساسیت بیشتری دارد؛ زیرا باتری ۱۲ ولتی و سامانه ولتاژبالا وظایف متفاوتی دارند و روش نگهداری آن‌ها یکسان نیست. بنابراین نباید بدون مراجعه به راهنمای سازنده و اطمینان از دستورالعمل مناسب، کابل باتری این خودروها را جدا کرد.

رعایت دستورهای مخصوص هر مدل اهمیت دارد تا اقدام برای حفظ شارژ باتری ۱۲ ولتی، به بخش‌های دیگر خودرو یا سامانه‌های الکتریکی آن آسیبی وارد نکند. اگر خودرو قرار است برای مدت طولانی بدون استفاده بماند و دسترسی به برق وجود دارد، شارژر نگه‌دارنده می‌تواند گزینه مناسبی باشد. این دستگاه برای نگهداری طولانی‌مدت طراحی شده و شارژ باتری را در سطح مناسبی حفظ می‌کند.

با این‌ حال، باید شارژری انتخاب شود که با نوع باتری خودرو سازگار باشد. برای نمونه، باتری سرب‌اسیدی معمولی و باتری AGM ممکن است به شارژرهای متناسب با مشخصات خود نیاز داشته باشند. همچنین، باید دستورالعمل سازنده شارژر را رعایت کرد و از به‌کارگیری دستگاهی که برای باتری خودرو مناسب نیست خودداری کرد.

اگر شارژر نگه‌دارنده در دسترس نیست، جدا کردن کابل منفی ممکن است برای بعضی خودروها راهی برای کاهش تخلیه شارژ باشد؛ البته به شرطی که دفترچه راهنمای خودرو این کار را مجاز بداند. هنگام انجام این کار، خودرو باید خاموش باشد و روش ایمن قطع و اتصال کابل‌ها رعایت شود. در حالت معمول، برای قطع باتری ابتدا کابل منفی جدا می‌شود و هنگام اتصال دوباره کابل مثبت پیش از کابل منفی وصل می‌شود.

اگر محل باتری را نمی‌دانید، درباره روش درست انجام کار مطمئن نیستید یا دفترچه راهنما دستور روشنی ارائه نمی‌کند، بهتر است از تعمیرکار کمک بگیرید. در مجموع، جدا کردن سر باتری خودرو هنگام توقف طولانی‌مدت نه همیشه ضروری است و نه برای همه خودروها توصیه می‌شود. انتخاب روش مناسب به مدت زمانی که خودرو بلااستفاده می‌ماند، وضعیت باتری و دستورالعمل سازنده بستگی دارد.

پیش از هر اقدامی دفترچه راهنمای خودرو را بررسی کنید تا جلوگیری از خالی شدن باتری، به پاک شدن تنظیمات، نیاز به بازآموزی سامانه‌ها یا بروز مشکل در بخش‌های الکترونیکی خودرو منجر نشود. سر باتری خودرو را چه زمانی جدا کنیم؟