خانواده‌ها شرکای راهبردی مدارس هستند/تقویت سواد تربیتی والدین
اولیا دیگر صرفاً تأمین‌کنندگان امکانات مالی مدارس نیستند، بلکه شرکای راهبردی و تصمیم‌ساز در فرآیند یاددهی و یادگیری دانش‌آموزان به شمار می‌روند.
مدیرکل آموزش‌وپرورش کردستان، تعامل مستمر خانه و مدرسه را زیربنای تحول تربیتی و ارتقای کیفیت آموزش دانست. از سنندج، تربیت دانش‌آموزان تنها در کلاس درس اتفاق نمی‌افتد؛ بخش مهمی از شکل‌گیری شخصیت، رفتار و نگرش نسل آینده در محیط خانواده رقم می‌خورد و زمانی به نتیجه مطلوب می‌رسد که مدرسه و والدین در مسیری مشترک حرکت کنند.
از همین رو، پیوند اولیا و مربیان را نمی‌توان به جلسات مناسبتی یا کمک‌های مالی خانواده‌ها محدود کرد؛ این ارتباط باید به مشارکتی مستمر، هدفمند و اثرگذار در فرآیند آموزش و تربیت تبدیل شود. در شرایطی که دانش‌آموزان با مسائل متنوع تحصیلی، رفتاری و فرهنگی روبه‌رو هستند، تقویت ارتباط میان خانواده و مدرسه می‌تواند به شناسایی زودهنگام مشکلات، هماهنگی در شیوه‌های تربیتی و افزایش اثربخشی برنامه‌های آموزشی کمک کند؛ موضوعی که تحقق آن به تغییر نگاه به نقش والدین و فراهم‌کردن زمینه مشارکت واقعی آنان در تصمیم‌گیری‌های مدرسه نیاز دارد.
در همین راستا، نشست مجازی متمرکز کشوری هفته پیوند اولیا و مربیان با حضور مدیران کل آموزش‌وپرورش، مسئولان ارشد وزارت آموزش‌وپرورش و نمایندگان استان‌های مختلف برگزار شد و جایگاه انجمن‌های اولیا و مربیان و راهکارهای تقویت مشارکت خانواده‌ها در مدارس مورد بررسی قرار گرفت. خانواده و مدرسه؛ دو رکن مکمل در تربیت نسل آینده سید فواد حسینی، مدیرکل آموزش‌وپرورش کردستان صبح امروز در این نشست با گرامیداشت هفته پیوند اولیا و مربیان، مدرسه و خانواده را دو بال پرواز در مسیر تعلیم و تربیت توصیف کرد و گفت: هیچ نهاد آموزشی و تربیتی بدون همراهی، هم‌فکری و مشارکت مستمر خانواده‌ها نمی‌تواند به اهداف عالی خود دست یابد.
وی با تأکید بر ضرورت هم‌سویی خانه و مدرسه افزود: تحول بنیادین در آموزش‌وپرورش زمانی از مرحله شعار و بیان نظری عبور می‌کند و به اقدام عملی می‌رسد که خانواده و مدرسه با ادبیاتی مشترک و در مسیری هماهنگ برای آینده فرزندان این سرزمین گام بردارند. مدیرکل آموزش‌وپرورش کردستان با اشاره به اهمیت نقش خانواده در فرآیند رشد دانش‌آموزان، بر ضرورت تقویت ارتباط میان اولیا و مربیان تأکید کرد؛ ارتباطی که باید فراتر از تعامل‌های مقطعی باشد و زمینه همکاری مستمر در مسائل آموزشی، تربیتی و رفتاری دانش‌آموزان را فراهم کند.
والدین؛ از همراهان مدرسه تا شرکای راهبردی تربیت حسینی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به چالش‌های تربیتی دنیای امروز و هجمه‌های فرهنگی دشمنان، ارتقای سواد تربیتی والدین را ضروری دانست و اظهار کرد: اولیا دیگر صرفاً تأمین‌کنندگان امکانات مالی مدارس نیستند، بلکه شرکای راهبردی و تصمیم‌ساز در فرآیند یاددهی و یادگیری دانش‌آموزان به شمار می‌روند. به گفته وی، برای تقویت این نقش، باید برنامه‌های توانمندسازی خانواده‌ها با جدیت بیشتری دنبال شود و موضوعاتی همچون روان‌شناسی تربیتی و شیوه‌های نوین فرزندپروری در کانون توجه قرار گیرد.
این رویکرد بر ضرورت تغییر نگاه به انجمن‌های اولیا و مربیان تأکید دارد؛ انجمن‌هایی که ظرفیت آن‌ها نباید تنها به برگزاری جلسات یا پیگیری امور اجرایی مدرسه محدود بماند، بلکه می‌توانند بستری برای شناسایی مسائل دانش‌آموزان، تبادل تجربه میان والدین و معلمان و مشارکت در یافتن راه‌حل‌های مؤثر باشند. ارتباط شفاف و کارگروه‌های مشترک؛ راهکارهای تقویت پیوند اولیا و مربیان مدیرکل آموزش‌وپرورش کردستان در ادامه، راهکارهایی عملی برای ارتقای تعامل میان خانواده و مدرسه برشمرد و گفت: استفاده از بسترهای نوین ارتباطی برای انتقال سریع و شفاف اخبار مدارس به والدین، تشکیل کارگروه‌های تخصصی مشترک میان معلمان و اولیا برای حل مشکلات تحصیلی و رفتاری دانش‌آموزان و توجه به خرد جمعی در انجمن‌های اولیا و مربیان، از عوامل مؤثر در موفقیت این تعامل است.
بر این اساس، بهره‌گیری از ابزارهای ارتباطی می‌تواند دسترسی خانواده‌ها به اطلاعات مدرسه را تسهیل کند؛ با این حال، اثربخشی این ارتباط زمانی افزایش می‌یابد که اطلاع‌رسانی به‌موقع، شفاف و دوسویه باشد و والدین نیز امکان بیان دیدگاه‌ها و پیگیری دغدغه‌های خود را داشته باشند. همچنین تشکیل کارگروه‌های مشترک میان معلمان و اولیا می‌تواند زمینه بررسی دقیق‌تر مشکلات تحصیلی و رفتاری دانش‌آموزان را فراهم کند؛ به‌ویژه در مواردی که حل مسئله به هماهنگی میان شیوه‌های تربیتی خانه و مدرسه وابسته است.
از سوی دیگر، بهادادن به خرد جمعی در انجمن‌های اولیا و مربیان مستلزم آن است که نظرات خانواده‌ها صرفاً شنیده نشود، بلکه در صورت امکان و متناسب با ضوابط و مسئولیت‌های مدرسه، در تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های مرتبط نیز مورد استفاده قرار گیرد. هفته پیوند اولیا و مربیان؛ فرصتی برای تقویت مشارکت واقعی خانواده‌ها حسینی در پایان با قدردانی از تلاش مدیران، معلمان و اولیای دغدغه‌مند در استان کردستان و سراسر کشور، ابراز امیدواری کرد هفته پیوند اولیا و مربیان به نقطه عطفی برای استحکام بیشتر پیوندهای عاطفی، فکری و اجرایی میان ارکان سه‌گانه مدرسه تبدیل شود تا نسل آینده با پشتوانه‌ای محکم‌تر مسیر رشد و تعالی را طی کند.
این نشست مجازی با تبادل نظر مدیران استانی، طرح پرسش و پاسخ و ارائه تجربه‌های موفق در زمینه جلب مشارکت حداکثری اولیا به کار خود پایان داد. آنچه در این میان اهمیت دارد، تبدیل تأکیدهای مطرح‌شده به برنامه‌هایی مستمر و قابل ارزیابی در مدارس است.
تقویت سواد تربیتی والدین، فعال‌سازی ظرفیت انجمن‌های اولیا و مربیان، ایجاد ارتباط دوسویه و پیگیری مشترک مسائل دانش‌آموزان می‌تواند پیوند خانه و مدرسه را از یک مناسبت تقویمی به بخشی مؤثر از نظام تعلیم و تربیت تبدیل کند؛ مسیری که نتیجه نهایی آن باید در بهبود کیفیت آموزش، کاهش مشکلات تربیتی و فراهم‌شدن زمینه رشد متوازن دانش‌آموزان نمایان شود.