حدادعادل: زبان، موجود زنده و آسیب‌پذیر است
زبان، موجود زنده و آسیب‌پذیر است، بنابراین نیاز به مراقبت دارد.
غلامعلی حدادعادل در دیدار حسین افشین معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور با اشاره به جایگاه زبان برای هر مردمی اظهار کرد: زبان، یک واقعیت اجتماعی پویاست که باید از آن مراقبت شود. فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز وظیفه دارد تا برای پویایی زبان فارسی و مصون نگه داشتن آن از آسیب و بی‌ثبانی، برنامه‌ریزی کند. رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، درباره رابطه قدرت زبانی و اقتدار هر کشور نیز گفت: میان قدرت زبانی و اقتدار هر کشور رابطه‌ی مستقیمی وجود دارد.
بنابراین ایران قدرتمند، ایرانی است که بتواند از زبان فارسی به‌درستی پاسداری کند. او درباره عملکرد فرهنگستان زبان و ادب فارسی در این راستا اضافه کرد: فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برنامه‌ریزی برای جنبه‌های زیرساختی زبان را به‌عهده دارد و کانونی برای حفظ زبان و توان‌افزاییِ زبان فارسی است. معاونت علمی ریاست جمهوری از پیوند زبان فارسی به بُن‌سازه‌های هوش مصنوعی حمایت می‌کند حسین افشین معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور با اشاره به اهمیت برنامه‌ریزی برای تقویت زبان فارسی در رایاسپهر، بر آمادگی این معاونت برای همکاری فناورانه در زمینه اتصال زبان فارسی به همه بن‌سازه‌های (پلتفرم) هوش مصنوعی تاکید کرد.
معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور در بازدید از فرهنگستان زبان و ادب فارسی و دیدار با رئیس، معاونان و مدیران فرهنگستان زبان و ادب فارسی، درباره فراهم کردن شرایط مناسب برای همکاری میان فرهنگستان زبان و ادب فارسی و معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور گفت: با تمام توان آمادگی داریم از فعالیت‌های فرهنگستان زبان و ادب فارسی حمایت و زمینه تقویت زبان فارسی و پویایی و کارآمدی آن را در رایاسپهر فراهم کنیم. افشین درباره ضرورت مرجعیت فرهنگستان زبان و ادب فارسی درباره همه مسائل مربوط به زبان فارسی ادامه داد: باید بتوانیم فرهنگستان زبان و ادب فارسی را به تنها مرجع زبان فارسی تبدیل کنیم و پس از آن، با گسترش داده‌ها، به تمام بُن‌سازه‌های (پلتفرم) هوش مصنوعی متصل شویم و تمام الزامات زبان و ادب فارسی را در آن لحاظ کنیم؛ از رسم‌الخط تا مفاهیم زبان فارسی. معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور با تاکید بر زمان‌بندی مناسب حداقلی برای دستیابی به اهداف عنوان‌شده، افزود: در فناوری هوش مصنوعی جایگاه خوبی داریم و سعی می‌کنیم ارتباط این توانمندی را با زبان فارسی، به حداکثر برسانیم و تا پایان سال ۱۴۰۵، به نخستین نمونه از آنچه درباره‌ی آن بحث و تبادل نظر شد، دست پیدا کنیم.
محتوای قابل دسترس، هدف است در ادامه این نشست، محمد دبیرمقدم معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، با اشاره به عملکرد فرهنگستان در حوزه‌های مختلف پژوهشی گفت: بخشی از دستاوردها را در نمایشگاه کتاب‌های منتشرشده فرهنگستان مشاهده کردید، اما بخش دیگر، فعالیت‌هایی است که فرهنگستان تلاش می‌کند تا با شتاب دادن به آنها، در حوزه‌های مختلف تخصصی و عمومی، به قطبی برای ارجاع، تبدیل شود. دبیرمقدم ادامه داد: در جمع‌آوری داده‌ها، شرایط مناسبی داریم، اما در بخش تحلیل و اشاعه داده‌ها، هنوز به جایگاه مناسب نرسیده‌ایم، بنابراین استفاده از فناوری‌های نوین و تولید محتوای قابل دسترس برای مخاطب، اصلی‌ترین برنامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. فرهنگ و تمدن کم منبع، فراموش می‌شود محمود فتوحی رودمعجنی عضو پیوسته و مدیر امور پژوهشی فرهنگستان، در سخنانی، وضعیت جهان در حوزه زبان را نبردِ تمدنی بی‌صدا و زبانی توصیف کرد که میدانِ آن، فضای رایاسپهر است، گفت: میدان این نبرد، داده‌ها، الگوریتم‌ها و مدل‌های زبانی بزرگ است و سربازان این نبرد، داده‌ها، شاخص‌ها و پیکره‌های زبانی و هوشواره‌ها هستند.
او ادامه داد: واقعیت تلخ این است که ایران، از پُرمتن‌ترین کشورهای جهان است، اما در فضایِ دیجیتالِ امروز در فهرست کشورهای کم‌منبع قرار دارد. فتوحی درباره پیامد این مساله اظهار کرد: زبانِ غایب از زیرساختِ دیجیتال را فرزندان آینده برای اندیشیدن، تولید دانش و مشارکت در اقتصاد، دیپلماسی، هنر و فرهنگ جهانی، به کار نخواهند گرفت و درنتیجه در سپهرِ دیجیتال، جزء فراموشی، هیچ فردایی برای تمدن و فرهنگِ کم‌منبع وجود ندارد، جزء فراموشی. عضو پیوسته فرهنگستان با تبیین معماریِ کلانیِ زیست‌بوم دیجیتالی زبان فارسی گفت: باید تلاش کنیم که از لایه اسناد و داده‌ها خامِ زبانی به سمت مدل‌های زبانی و هوشواره‌های بومی پیش برویم.
مدیر پژوهشی فرهنگستان با اشاره به فراورده‌های لازم برای بوم زیست زبان فارسی در رایاسپهر افزود: درگاه ملی زیست بوم، رابطه‌های ملی واژگانی برخط، اطلس ملی گویش‌های ایران و سامانه ارزیابیِ کیفیت فراورده‌هایی هستند که برای این موضوع اهمیت دارند. او با اشاره به ماموریت‌های معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیانِ ریاست جمهوری، ابراز امیدواری کرد با حمایت این معاونت از طرح‌های فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای حضورِ اثرگذار زبان فارسی در رایاسپهر، تحولی امیدبخش در این زمینه پدید آید. زبان فارسی به بنیاد نخبگان بازگردد سیدمجتبی حسینی دبیر فرهنگستان به تشکیل کارگروهی مشترک میان فرهنگستان زبان و ادب فارسی و معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس جمهور اشاره کرد و گفت: تشکیل این کارگروه می‌تواند به روند ساماندهی هوش مصنوعی و استفاده از آن در زبان فارسی، کمک کند.
وی ادامه داد: یاری گرفتن از شرکت‌های دانش‌بنیان می‌تواند فقر منابع انسانی و تجهیزات را برطرف کرده و درنتیجه دستیابی به فناوری دیجیتال در حوزه هوش مصنوعی را تسریع کرده و غنی سازد. او در پایان گفت: از چند سال پیش، موضوع ادبیات از بنیاد نخبگان حذف شد، احیای دوباره آن، از درخواست‌های فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. در این نشست سعید سرکار، رئیس مرکز توسعه فناوری‌های راهبردی و حسین روزبه، رئیس سازمان توسعه همکاری‌های علمی و فناورانه بین‌المللیِ معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری و جمعی از مدیران بنیاد سعدی و بنیاد دایرةالمعارف جهان اسلامی نیز حضور داشتند.
پیش از این نشست معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور از کتابخانه مرکزی و نمایشگاه آثار انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی بازدید کرد.
