اسلامی: سبد رادیوداروها به ۷۸ محصول رسید/احداث ۵ مرکز سیکلوترون تا پایان برنامه هفتم

محمد اسلامی، معاون رییس‌جمهور و رییس سازمان انرژی اتمی ایران، در آیین افتتاحیه نخستین مرکز دانشگاهی تشخیص و درمان سرطان کودکان کشور، با اشاره به دستاوردهای صنعت هسته‌ای در حوزه پزشکی اظهار کرد: رادیوداروها امروز به محصولاتی شناخته‌شده در عرصه درمان تبدیل شده‌اند و جمهوری اسلامی ایران توانسته است سبد محصولات رادیودارویی خود را هم‌تراز با کشورهای تراز اول توسعه دهد. وی افزود: در حال حاضر حدود ۷۸ محصول رادیودارویی به‌صورت مستمر و در چارچوب قرارداد با سازمان غذا و دارو تولید و عرضه می‌شود.

همزمان، بیش از ۲۰ محصول دیگر نیز در مرحله مطالعات بالینی قرار دارند که پس از طی مراحل بالینی و دریافت مجوزهای لازم مطابق ضوابط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، به سبد محصولات رادیودارویی کشور افزوده خواهند شد. رییس سازمان انرژی اتمی ایران با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران از نخستین کشورهایی است که داروهای آلفازا را وارد عرصه درمان کرده است، گفت: این دستاورد از افتخارات جامعه پزشکی و محققان صنعت هسته‌ای کشور به شمار می‌رود؛ چراکه جمهوری اسلامی ایران توانسته است در این حوزه حتی با کشورهای پیشرفته‌ای همچون آمریکا رقابت کند و این مسیر را در شرایطی دشوار و ملتهب به پیش ببرد.

اسلامی با اشاره به رویکرد سازمان انرژی اتمی در حوزه پیشگیری و بهداشت، اظهار کرد: یکی از تمرکزهای اساسی ما، استفاده از ظرفیت فناوری هسته‌ای در حوزه پیشگیری، بهداشت، محصولات کشاورزی و مواد غذایی است. وی ادامه داد: بر اساس آمارهای رسمی، از حدود ۱۳۰ میلیون تن محصولات کشاورزی تولیدشده در کشور، نزدیک به ۳۰ درصد به ضایعات تبدیل می‌شود.

علاوه بر این، بقایای آفات و سموم نیز در بسیاری از موارد در محصولات باقی می‌ماند و این مساله، علاوه بر تحمیل خسارت اقتصادی قابل توجه به کشور، منابع را هدر می‌دهد و از سوی دیگر، هزینه‌های بخش بهداشت و درمان و رنج و آسیب ناشی از آن را برای مردم افزایش می‌دهد. معاون رییس جمهور تصریح کرد: در همین راستا، تلاش گسترده‌ای صورت گرفته است تا استفاده از فناوری پرتودهی در این عرصه توسعه یابد.

دستگاه‌های مولد پرتو، از جمله سامانه‌های پرتودهی گاما، شتاب‌دهنده‌ها، سامانه‌های مایکروویو و تجهیزات پردازش پلاسمایی، به‌صورت بومی در کشور طراحی و تولید شده‌اند. اسلامی خاطرنشان کرد: در سال ۱۴۰۰ تنها چهار مرکز در کشور با استفاده از اشعه گاما فعالیت می‌کردند، اما این تعداد تا پایان سال جاری از ۲۰ مرکز عبور خواهد کرد.

به این ترتیب، گستره قابل توجهی از کشور تحت پوشش این فناوری قرار می‌گیرد و امکان کاهش و حذف آفات و سموم باقی‌مانده در مواد غذایی فراهم می‌شود. وی همچنین با اشاره به برنامه‌های سازمان انرژی اتمی در زمینه حفاظت از منابع طبیعی گفت: موضوع مهم دیگر، آلودگی خاک و آب است که با استفاده از پردازش‌های فناورانه و اجرای طرح‌های در دست اقدام، می‌توان برای رفع این آلودگی‌ها گام‌های مؤثری برداشت.

مجموعه این اقدامات می‌تواند ظرفیت کشور را در حوزه سلامت و امنیت غذایی تقویت کند. رییس سازمان انرژی اتمی ایران با تاکید بر آثار اقتصادی استفاده از فناوری‌های پرتویی و پلاسمایی اظهار کرد: یکی از نکات مهم در این زمینه، افزایش بازدهی و بهره‌وری است.

محصولاتی که از این فرایند عبور کرده‌اند و بذرهایی که تحت پردازش پلاسمایی یا پرتودهی قرار گرفته‌اند، در برخی موارد افزایش بازدهی حداقل ۳۰ درصدی و حتی تا ۱۰۰ درصد را تجربه کرده‌اند. این دستاورد می‌تواند آثار قابل توجهی بر اقتصاد ملی، اقتصاد خانوار و در نهایت سلامت مردم داشته باشد و ما این مسیر را آغاز کرده‌ایم و با قوت ادامه خواهیم داد.

بیش از ۶۶۰۰ مرکز تحت نظارت مرکز نظام ایمنی هسته‌ای قرار دارند اسلامی با اشاره به مسئولیت سازمان انرژی اتمی در حوزه حفاظت در برابر اشعه گفت: بعید می‌دانم هیچ سازمانی در کشور مسئولیتی با این گستردگی و اهمیت در حوزه حفاظت در برابر اشعه بر عهده داشته باشد. مرکز نظام ایمنی هسته‌ای سازمان، وظیفه‌ای بسیار خطیر در این زمینه دارد و با بهره‌گیری از یک سامانه یکپارچه پایش برخط، به‌صورت مستمر وضعیت محیط را رصد و پایش می‌کند.

وی افزود: در حال حاضر بیش از ۶۶۰۰ مرکز به‌صورت مستمر تحت نظارت مرکز نظام ایمنی هسته‌ای قرار دارند و وضعیت عملکردی آنها برای صدور مجوز و انجام پایش‌های لازم بررسی می‌شود. همچنین حدود ۸۵ هزار پرتوکار در کشور تحت نظارت و ممیزی قرار دارند.

این موارد از وظایف ذاتی سازمان انرژی اتمی ایران است که امروز به‌صورت سیستمی در حال اجراست. معاون رییس جمهور با اشاره به تعاملات سازمان انرژی اتمی با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اظهار کرد: مفتخریم که در تعامل با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، به‌ویژه در دوره مدیریت دکتر ظفرقندی و همکاران ایشان، از بهترین سطح روابط و همکاری برخوردار بوده‌ایم و توانسته‌ایم با تکیه بر یک اسلوب مشخص، ضوابط روشن و انضباط فکری و اجرایی، اقدامات گسترده‌ای را به پیش ببریم.

اسلامی به برنامه احداث مراکز سیکلوترون در کشور اشاره کرد و گفت: سال گذشته تفاهم کردیم که احداث پنج مرکز سیکلوترون را در اولویت برنامه‌های کشور قرار دهیم؛ موضوعی که از جمله مطالبات و الزامات راهبردی وزارت بهداشت بود. وی افزود: دو مورد از این مراکز در استان‌های آذربایجان شرقی و اصفهان در اولویت قرار گرفتند که زمین‌های مورد نیاز آنها تامین شده و فرایند طراحی نقشه‌ها نیز آغاز شده است.

اجرای این طرح‌ها نیز به‌زودی آغاز خواهد شد. رییس سازمان انرژی اتمی ایران خاطرنشان کرد: متعهد هستیم تا پایان برنامه هفتم توسعه، هر پنج مرکز سیکلوترون را احداث و برای خدمت‌رسانی به مردم وارد مدار کنیم.

گفتنی است؛ نخستین مرکز تشخیص و درمان سرطان کودکان در سطح دانشگاه‌های علوم پزشکی، همزمان با روز جهانی کودک با حضور محمدرضا عارف معاون اول رییس جمهور، محمد اسلامی معاون رییس‌جمهور و رییس سازمان انرژی اتمی ایران و محمدرضا ظفرقندی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در بیمارستان کودکان حکیم افتتاح شد.